ایران پی اس – سایت تخصصی فتوشاپ

مقاله کالیبره کردن مانیتور با استفاده از فتوشاپ

در این مقاله آموزشی روش تنظیم سیستم مدیریت رنگ‌ها در نرم‌افزار فتوشاپ و کالیبره کردن نور و کنتراست مانیتور تشریح شده است. کالیبره بودن ماینتور اهمیت زیادی در کارهای گرافیکی حرفه‌ای دارد.

مدیریت رنگ‌ها در نرم‌افزارهای گرافیکی یکی از پیچیده‌ترین مباحث آموزشی است. اگرچه کیفیت دستگا‌های ورودی تصویر (مانیتور، اسکنر و یا حتی دوربین‌های دیجیتال) در کیفیت رنگ‌های گرفته شده بسیار موثر است، اما این موضوع لزوماً موجب بازسازی همان رنگ‌ها در تصویر خروجی چاپگر نمی‌باشد. رنگ‌هایی که نمی‌توانند در خروجی چاپگر تولید شوند (Out-of-Gamut) رنگ‌هایی هستند که کاملا خارج از محدوده‌ طیف رنگ‌های قابل چاپ قرار دارند. به عنوان مثال شما ممکن است بوسیله‌ ابزار گرادینت، یک طیف رنگی بسیار عالی از زرد به بنفش را بوسیله‌ نرم‌افزاری مثل فتوشاپ ایجاد کنید. اما وقتی آن را بوسیله‌ یک چاپگر چاپ می‌کنید می‌بینید که بسیاری از رنگ‌ها، بازسازی نشده‌اند. زیرا چاپگرها نسبت به نرم‌افزارهای ویرایش تصویر، محدوده‌ کوچکتری از طیف رنگی را پشتیبانی می‌کنند.
برای جبران این تفاوت و بدست آوردن نزدیک‌ترین رنگ بازسازی شده به رنگ نمایش داده شده، کامپیوتر‌ها از سیستم مدیریت رنگ یا (‌‌‌CMS(Color Management System استفاده می‌کنند. این سیستم‌ها به عنوان یک مترجم، تغییرات لازم را روی رنگ‌های نمایش داده و رنگ‌های موجود در نمایشگر را برای یک چاپگر (یا بالعکس)، بوسیله‌ یک مشخصه‌ رنگی ترجمه می‌کند. یک‌ CMS برای این منظور از سه جزء متفاوت بهره می‌برد:
● یک طیف رنگی مستقل برای هر کدام از دستگاه‌ها
● یک پروفایل از پیش‌تعیین شده که خصوصیات رنگ یک دستگاه یا سند مشخص را تعریف می‌کند.
● یک موتور مدیریت رنگ که این فضاهای رنگی را به یکدیگر ترجمه کند.
مباحث مربوط به مدیریت رنگ‌ها، بسیار پیچیده است و در بحث آموزشی ما نمی‌گنجد. ما در این درس تنها روی مورد دوم از اجزای سیستم‌های مدیریتی رنگ یا همان پروفایل‌های پیش‌ساخته کار می‌کنیم. این پروفایل‌ها را می‌توانید به راحتی تغییر داده یا از نو بسازید. ویرایش ‌ICCها به زبان ساده همان تغییر رنگ و تنظیم مانیتور است که در این درس سعی می‌کنیم به آن بپردازیم. برای اطلاعات بیشتر درباره‌ سیستم‌های مدیریت رنگ به لینک‌هایی که در پایان بخش آمده است، مراجعه کنید.

… “اما این رنگ یه جور دیگه‌ست!”…
این جمله‌ای است که در طول کار بر روی پروژه‌های گرافیکی، بارها و بارها از زبان کاربران نرم‌افزارهای مختلف ویرایش تصویر شنیده می‌شود. بدون این‌که بدانند چرا این اتفاق می‌افتد؟‌
کالیبره کردن مانیتور اولین و شاید مهم‌ترین قدم برای شروع به کار با نرم‌افزارهای گرافیکی است. متاسفانه کالیبره کردن یا تنظیم مانیتور اغلب از سوی بسیاری از کاربران بی‌اهمیت فرض می‌شود و کم نیستند کاربرانی که هرگز این کار را انجام نمی‌دهند. تصویر مانیتور تنها راه شما برای بررسی نوع و ترکیب رنگ‌هایی است که از صحت آنها مطمئن نیستید. (و متاسفانه همین یک‌راه را نیز بیشتر ندارید!) و کیفیت نهایی کار بر روی تصاویر، تنها وابسته به دقت مانیتور در نمایش آنهاست.
ابزارهای موجود برای انجام تصحیح رنگ مانیتور بسیار گسترده‌اند. از سخت‌افزارهای گران‌قیمت گرفته تا بسته‌های نرم‌افزاری تخصصی. ابزارهایی ارائه شده‌اند که می‌توانند پیش‌فرض‌های نمایش رنگ مانیتور را اندازه گرفته و نوع نمایش رنگ را تغییر داده یا تصحیح کنند. در اغلب مانیتور‌های جدید نیز نرم‌افزارهای کوچکی برای انجام این کار تعبیه شده که معمولا به صورت یک‌ CD با اجرای خودکار همراه مانیتور به شما داده می‌شود که به محض قرار دادن آن در درایور کامپیوتر اجرا شده و نوع نمایش رنگ‌ها و مقدار وضوح تصویر را به بهترین حالت پیش‌فرض تغییر می‌دهند.
هیچ فرقی نمی‌کند از کدام‌یک استفاده می‌کنید. در هرحال قبول یک شیوه‌ نمایش رنگ خودکار به هیچ‌وجه قابل قبول نیست. روش‌های خودکار یک حالت بهینه را در نظر می‌گیرند. حالتی که همیشه هم نمی‌تواند بهترین نتیجه برای مکان و نور محیط کار (دو عامل بسیار مهم در تعیین حالت نمایش رنگ‌ها) شما باشد. شاید باور نکنید، اما نحوه‌ نمایش یک رنگ روی مانیتور ، ممکن است در سه زمان مختلف شبانه‌روز با هم متفاوت باشد. فراموش نکنید که همیشه خرید یک مانیتور بهتر، لزوما به معنای داشتن رنگ‌های طبیعی‌تر نیست.

ممکن است تصور کنید این کار به نرم‌افزار یا دانش فنی زیادی احتیاج دارد. ابدا این‌طور نیست. باز هم به سراغ‌ فتوشاپ محبوب می‌رویم. اگر روی کامپیوترتان فتوشاپ را نصب کرده باشید به طور پیش فرض نرم‌افزار کالیبره کردن مانیتور هم برای شما نصب شده است. ‌Adobe Gamma یک کالیبره کننده‌ بسیار پرقدرت است که از نسخه‌ی ۵٫۰ فتوشاپ به همراه آن ارائه می‌شود و این مزیت را دارد که برای هر دو سیستم‌عامل ویندوز و‌ Mac قابل استفاده است. اگر آن را در منوی‌ Start نمی‌بینید تعجب نکنید. از آنجا که این نرم‌افزار بسیار مهم است در داخل پوشه‌‌ Control Panel قرار می‌گیرد. از منوی‌ Start این پوشه را باز کنید و گزینه‌‌ Adobe Gamma را کلیک کنید. ‌
(نکته: در صورتی که از ویندوز‌‌XP استفاده می‌کنید ممکن است این نرم‌افزار را نبینید. با کلیک کردن گزینه Switch to Classic View از منوی کناری، وضعیت نمایش میان‌برها را تغییر دهید). حتما قبل از شروع به کالیبره کردن مانیتور، چند دقیقه‌ای آن را به حال خوب بگذارید تا همه‌چیز به حالت ثابت درآید. هنگامی که ‌‌Adobe Gamma را اجرا می‌کنید در پنجره‌ باز شده دو انتخاب در اختیار شما قرار می‌گیرد. روش گام به‌گام یا روش کنترل دستی. پیشنهاد می‌کنم روش دستی را انتخاب کنید. در هرزمان که خواستید می‌توانید با کلیک دکمه ‌‌Wizard،‌ به حالت گام‌به‌گام بروید. (تصویر ۱)‌

در این مرحله پنل کنترل‌ ICC یا همان پروفایل‌های پیش‌ساخته ظاهر می‌شود. (بطور پیش‌فرض فایل‌های پروفایل ویندوز دارای پسوند ‌icm هستند) احتمالا‌ ICC مربوط به مانیتور شما به طور پیش‌فرض در داخل کادر بالایی قرار گرفته است (اگر درایور مانیتور را نصب کرده باشد). که نمایشگر مارک مانیتور و مدل آن است. اگر آن را نمی‌بینید با زدن دکمه‌ی ‌Load یا فراخوانی پوشه‌ پروفایل‌های پیش‌فرض را باز کرده و به دنبال‌ ICC مانیتورتان بگردید و آن را باز کنید. احتمالا به محض باز کردن یک پروفایل خاص تنظیمات داخل پنجره تغییر می‌کنند. ما در حقیقت قصد داریم این تنظیمات را تغییر داده و با همین نام ذخیره کنیم.(تصویر ۲)

در این مرحله باید مقدار کنتراست (تفاوت سفیدی و سیاهی) و شدت آن را تعیین کنید. این گزینه دقیقا مشابه گزینه ‌‌Contrast در تلویزیون‌های خانگی عمل می‌کند. شما باید مقدار کنتراست تصویر را روی بیشترین حد آن قرار دهید تا میزان تغییرات اشعه‌ گاما در مراحل بعد کاملا دقیق انجام شود. منوی مانیتورتان را باز کنید (این منو از دکمه‌های تنظیم کننده‌ خود مونیتور قابل دسترسی است) و به دنبال گزینه ‌‌‌Contrast بگردید. حالا باید مقدار روشنایی تصویر را نیز تنظیم کنید. مقدار آن را نیز بنا به تشخیص خودتان کم یا زیاد کنید. این عمل را آنقدر ادامه دهید تا نوار چهارخانه‌های موجود در پنل کنترل، دقیقا به رنگ مشکی و نوار زیر آن نیز کاملا سفید شود. فراموش نکنید اگر نوار بالایی کاملا سیاه شود و نوار پایینی رنگ خاکستری داشته باشد،‌‌ بدین معنی است که مقدار روشنایی مانیتور شما هنوز تنظیم نیست.(تصویر ۳)

مقدار فسفر شیمیایی در مانیتور در حقیقت نشان‌دهنده‌ محدوده‌ رنگ‌های نمایشی است که شما می‌توانید روی مانیتور مشاهده کنید. در این مرحله می‌توانید یکی از پیش‌فرض‌های موجود را برگزینید. دو پیش‌فرض معمولی در این مرحله عبارتند از‌ EBU/ITU: و‌ Trinitron که می‌توانید آنها را انتخاب کنید. اگر گزینه‌ مورد نظر شما در این منو موجود نیست می‌توانید مقدار دقیق رنگ‌های قرمز و سبز و آبی را به طور دستی وارد کنید.‌
در راهنمای آنلاین ادوبی گفته شده که در صورتی که از مقدار دقیق این رنگ‌ها مطلع نیستید، می‌توانید از بخش پشتیبانی فنی شرکت سازنده‌ آن سوال کنید. بد‌نیست این روش را نیز امتحان کنید! (تصویر ۴)

در این مرحله باید مقدار سایه‌ها و رنگ‌های میانی قابل نمایش روی مانیتور را تنظیم کنید. بدین منظور می‌توانید با مشخصه‌ گاما به صورت ترکیبی یا خاکستری و یا به صورت جداگانه با سه رنگ جداگانه‌ی سبز، قرمز و آبی کار کنید. اگر می‌خواهید سه رنگ را‌ جداگانه تنظیم کنید گزینه ‌‌‌View Single… را کلیک کنید. سه مربع کوچک رنگی نشان‌دهنده‌ وضعیت نمایش رنگ مربوط به هرکدام است. میله‌بار زیر هرکدام از مربع‌ها را به چپ و راست حرکت دهید تا مربع داخلی در رنگ حاشیه ناپدید شود. ممکن است بخواهید یک مقدار گامای جداگانه برای دیدن تصاویر در ویندوز، انتخاب کنید.
این مقدار برای کامپیوتر‌های خانگی با سیستم‌عامل ویندوز برابر ۲/۲ است (توجه کنید که این گزینه در ویندوز‌ NT موجود نیست). ویندوز مذکور به دلایل امنیتی امکان دستیابی ‌‌Adobe Gamma به تنظیمات سخت‌افزاری را نمی‌دهد. (تصویر ۵)

در این مرحله باید سفید‌ترین نقطه‌ قابل نمایش روی مانیتور را تعریف کنید. رنگ سفید روی مانیتور با مقدار حرارت تعریف می‌شود که واحد آن در مبنای کلوین است و تعیین می‌کند که رنگ سفید مورد استفاده تا چه میزان سرد یا گرم است! مقدار پیش فرض نقطه‌ سفید یا ‌ White Point برای بیشتر کامپیوترها و تلویزیون‌های خانگی برابر‌‌ ‌‌۳۹۰۰K یا درجه‌ کلوین است. فراموش نکنید از آنجا که این تنظیم یک تنظیم سخت‌افزاری بسیار مهم است، در صورتی که تا قبل از این، از آن استفاده نکرده‌اید بهتر است در این مرحله از تنظیمات خارج شوید و عملیت تنظیم را از همین‌جا دوباره ادامه دهید. (تصویر ۶)

در صورتی که قادر به انتخاب یک نقطه‌ سفید مناسب نیستید روش زیر را امتحان کنید:‌
تمامی چراغ‌ها را خاموش کنید تا هیچ نوری به سطح مانیتور نتابد.
دکمه‌‌ Measure را کلیک کنید و سپس‌ OK را کلیک کنید. سه شکل چهارگوش ظاهر می‌شود. هدف این است که رنگ شکل میانی تا حد امکان به خاکستری طبیعی (بدون هیچ ته‌رنگی ) نزدیک شود. سعی کنید به صورت چشمی، تفاوت کنتراست بین خاکستری مایل به آبی و خاکستری مایل به زرد را تشخیص دهید و سپس رنگ میانی آن را به عنوان خاکستری طبیعی انتخاب کنید. (برای تغییر رنگ‌ها با دکمه‌های جهت‌دار به چپ و راست بروید) رنگ خاکستری آبی انتخاب شده را را چندبار کلیک کنید تا ناپدید شود. سپس رنگ خاکستری زرد را پیدا کرده و چندبار کلیک کنید تا آن هم ناپدید شود. حالا از میان رنگ‌های میانی رنگ خاکستری طبیعی را کلیک کرده و جدا کنید. (تصویر ۷)

اکنون شما تمامی مشخصات مانیتورتان را تنظیم کردید. این مشخصات حاوی اطلاعات مربوط به میزان روشنایی و رنگ صفحه‌ نمایش است که می‌تواند بوسیله‌ تمامی نرم‌افزارهای گرافیکی‌ که از پروفایل‌های نمایشی پشتیبانی می‌کنند (همچون‌ Adobe illustrator) مورد استفاده قرار بگیرد.آخرین مرحله، ذخیره کردن این تنظیمات است. می‌توانید هر نامی برای آن انتخاب کنید. ‌Adobe Gamma از این به بعد این پروفایل را به عنوان پروفایل پیش‌فرض کامپیوتر شما قرار می‌دهد. (تصویر ۸